Samotność

Choć Arystoteles zdefiniował człowieka jako zoon politikon (zwierzę społeczne), a współczesny lingwista Daniel Everett zauważa, że instynkt komunikacji czy interakcji poprzedza język i gramatykę, to na najgłębszym, ontycznym poziomie człowiek jest sam. Jesteśmy sami w smutku, radości, szczęściu czy rozpaczy. Chociaż mówi się, że dzielimy te stany z innymi, to dzieje się to jedynie na poziomie behawioralnym lecz nie fenomenalnym. (Mówiąc „współczuję Ci”, nie czujemy tego, co czuje ta druga osoba). Ten fundamentalny stan samotności nie przeszkadza nam jednak, a być może motywuje, w podejmowaniu prób kontaktu z innymi. Choć bowiem godzimy się na samotność, to nie chcemy być osamotnieni. Samotność w przeciwieństwie do osamotnienia może być kwestią wyboru, którego to dokonanie zalecali niektórzy filozofowie. (Samotność jest – parafrazując Lwa Szestowa – nie tylko ostatnim lecz także pierwszym słowem filozofii). Ma ona także swoje modyfikacje; czym innym jest samotność alpinisty, czym innym artysty, a czym innym bohatera tragicznego nierozumianego przez mu współczesnych. O ile w przeszłości samotność miała swego rodzaju elitarny charakter, dziś – w dobie social mediów – wydaje się czymś powszechnym.


Uczestnikami dyskusji będą:

dr Szymon Czapliński – psycholog i certyfikowany psychoterapeuta. Prowadzi psychoterapię indywidualną pracując psychodynamicznie z osobami dorosłymi. Oprócz praktyki w prywatnym gabinecie prowadzi działalność dydaktyczną i naukową. Kierownik Centrum Doskonałości Dydaktycznej w Uniwersytecie Andrzeja Frycza Modrzewskiego w Krakowie. Pracuje także jako coach i trener w projektach biznesowych między innymi z administracji publicznej i dla jednostek z III sektora. 

prof. dr hab. Maria Agata Olech – pochodzi z Nowego Sącza. Jest światowej sławy biologiem, specjalizującym się w lichenologii (nauce o porostach) oraz mykologii polarnej. Przez dekady związana z Instytutem Botaniki Uniwersytetu Jagiellońskiego, gdzie stworzyła polską szkołę lichenologii polarnej. Uczestniczyła w kilkudziesięciu ekspedycjach polarnych. Na Spitsbergenie spędziła 6 sezonów, a w Antarktyce aż 14 sezonów letnich oraz dwie pełne zimy.

Jako pierwsza kobieta w historii pełniła funkcję kierownika całorocznej wyprawy w Polskiej Stacji Antarktycznej im. Henryka Arctowskiego (w latach 1991–1993 oraz ponownie 2005–2006). W 2012 roku, będąc częścią załogi jachtu Solanus, została pierwszą polską polarniczką, która przepłynęła legendarne Przejście Północno-Zachodnie (Northwest Passage).

W marcu 2026 roku podczas 28. Ogólnopolskich Spotkań Podróżników, Żeglarzy i Alpinistów w Gdyni, prof. Maria Agata Olech otrzymała Super Kolosa. Jest to najważniejsze wyróżnienie przyznawane za całokształt dokonań. Kapituła nagrodziła ją za: wybitny wkład w eksplorację Arktyki i Antarktyki, imponujący dorobek naukowy, w tym odkrycie ponad 90 nowych dla nauki gatunków (porostów, grzybów i glonów), pionierską rolę kobiet w polarnictwie.

prof. dr hab. Andrzej Szarek – ukończył Państwowe Liceum Sztuk Plastycznych im. Antoniego Kenara w Zakopanem oraz Wydział Rzeźby ASP w Warszawie, gdzie w 1985 r. w pracowni prof. Jana Kucza uzyskał dyplom z wyróżnieniem. W 2005 r. otrzymał tytuł profesora. Wykłada na Uniwersytecie Śląskim w Katowicach w Instytucie Sztuki w Cieszynie i Akademii Nauk Stosowanych w Nowym Sączu. Uprawia rzeźbę, rysunek, plakat, performance, happening. Zrealizował ponad 50 wystaw indywidualnych i ponad 70 akcji artystycznych w kraju i za granicą. Szef Rady Programowej Galerii Sztuki Współczesnej BWA SOKÓŁ w Nowym Sączu.


Spotkanie poprowadzi:
dr hab. Dariusz Juruś, prof. UJ - absolwent Uniwersytetu Jagiellońskiego (filozofia) i Politechniki Krakowskiej (architektura), stypendysta uniwersytetów w Bochum, Heidelbergu i Oxfordzie. Zajmuje się filozofią polityki, a także etyką i estetyką. Jest autorem ponad 60 publikacji, w tym monografii „W poszukiwaniu podstaw libertarianizmu” oraz „Filozoficzne koncepcje własności. Od Platona do Marksa”. Pracuje w Instytucie Studiów Międzykulturowych Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie. Członek Rady Programowej Galerii Sztuki Współczesnej BWA SOKÓŁ w Nowym Sączu.


WYDARZENIE TOWARZYSZĄCE:
Wydarzeniem towarzyszącym cyklowi Wrzątek, będzie wystawa fotograficzna Sylwestra Adamczyka „Wrzątek – tak to widzę”. Ekspozycja zostanie zaprezentowana w Klubie Sztuki (kafejka) Małopolskiego Centrum Kultury SOKÓŁ.
Otwarcie wystawy odbędzie się 12 czerwca o 18:00, tuż przed rozpoczęciem wrzątkowej dyskusji. Na fotografiach zobaczymy kadry z rozmów, które odbyły się w Galerii Sztuki Współczesnej BWA SOKÓŁ w minionych latach, to wizualne przypomnienie, jak było...

Sylwester Adamczyk - urodzony w 1962 roku w Męcinie. Artysta fotografik, członek Związku Polskich Artystów Fotografików, absolwent Wyższej Szkoły Biznesu National - Louis University. Mieszka i pracuje w Nowym Sączu, gdzie prowadzi własną firmę fotograficzną i wydawnictwo. Aktor i reżyser sądeckich teatrów: „Teatru Robotniczego” i NSA, współtwórca Jesiennego Festiwalu Teatralnego w Nowym Sączu, jednego z największych wydarzeń kulturalnych na mapie Sądecczyzny. Odznaczony medalem „Medal Stulecia Odzyskanej Niepodległości”, wyróżniony tytułem „Zasłużony dla Ziemi Sądeckiej” oraz honorową odznaką „Zasłużony dla kultury polskiej”. Autor wielu indywidualnych wystaw fotograficznych, w tym: „JEMEN - KRAJ I LUDZIE”, „AMERYKA - OTO”, „OJCIEC ŚWIĘTY NA PODHALU ’97”, „PIELGRZYMI ‘99”, „GÓROLE, GÓROLE...”, „BILET W JEDNA STRONĘ”, „UBRANA W ŚWIATŁO”. Więcej o autorze znajdziecie pod linkiem https://bwasokol.pl/wystawa/ubrana-w-swiatlo-sylwester-adamczyk